Ν.Γρίβα: Αντιμετωπίζοντας Νέες μορφές τρομοκρατίας. Το concept ‘Ηπιας ισχύος’

Η σημερινή εποχή και το σύγχρονο διεθνές σύστημα μπορεί να χαρακτηριστεί ως ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον με νέες αναδυόμενες προκλήσεις.

Οι 8 νέες προκλήσεις

Ο κόσμος είναι πλέον πιο ασταθής λόγω των νέων προκλήσεων που καλείται να αντιμετωπίσει όπως για παράδειγμα η ισλαμιστική τρομοκρατία, το μεταναστευτικό, η κρίση στην Ουκρανία, η θαλάσσια ασφάλεια, η αστάθεια στη Μέση Ανατολή, η ενεργειακή ασφάλεια, το οργανωμένο έγκλημα και οι κυβερνοεπιθέσεις.

Χαρακτηριστικά του νέου τοπίου
Με το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου παρατηρείται μείωση των διακρατικών πολέμων αλλά αύξηση των ενόπλων συγκρούσεων και η ανάδυση νέων απειλών και προκλήσεων. Οι νέες προκλήσεις χαρακτηρίζονται ως νέες είτε διότι παρουσιάζουν διαφορετικά χαρακτηριστικά με τις παλαιότερες είτε διότι οι λήπτες αποφάσεων και οι ερευνητές αντιλαμβάνονται διαφορετικά αυτά τα φαινόμενα. Δηλαδή, υπάρχει νέα αντίληψη ως προς την έννοια της πρόκλησης και της απειλής.

Το αυγό του φιδιού
Αυτή η ρητορική ξεκίνησε κυρίως από την 11η Σεπτεμβρίου όταν ένας μη κρατικός δρώντας προκάλεσε ένα ισχυρό πλήγμα στην καρδιά μιας μεγάλης δύναμης. Η 11η Σεπτεμβρίου ήταν η στιγμή κατά την οποία έγινε αντιληπτό ότι η ισλαμιστική τρομοκρατία και οι μη κρατικοί δρώντες είναι ικανοί όχι μόνο να αποτελέσουν εσωτερικό και περιφερειακό αποσταθεροποιητικό παράγοντα αλλά και διεθνή. Πλέον οι εξελίξεις σε αποσταθεροποιημένες περιοχές έχουν άμεσο και διεθνή αντίκτυπο.

Γιατί ειμαστε ανέτοιμοι;
Οι σημερινές προκλήσεις ασφαλείας δεν έχουν εθνικό χαρακτήρα και δεν δύναται να αντιμετωπιστούν από εσωτερικούς μηχανισμούς ασφαλείας αλλά απαιτείται διεθνής συντονισμός και πολυεπίπεδη συνεργασία. Η τρομοκρατία απλώνεται σε περισσότερους από τους προφανείς τομείς της ασφάλειας. Αλληλοεπιδρά με την οικονομία, τον τουρισμό, τον εθνικισμό, τα αποτυχημένα κράτη, το διαδίκτυο, τη δημοκρατία ως πολίτευμα, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις ελευθερίες και τα μέσα μαζικής καταστροφής.

Το νέο concept: ‘Ηπια ισχύς’
Η αντιμετώπιση της τρομοκρατίας δύναται να επέλθει αν εστιάσουμε στην αιτία του προβλήματος κι όχι στο αποτέλεσμά της. Δηλαδή, στις αιτίες και στις συνθήκες που επιτρέπουν τη ριζοσπαστικοποίηση των ατόμων και επιλέγουν να ενταχθούν σε μια τρομοκρατική οργάνωση. Ο πόλεμος θα νικηθεί με τη χρήση της ήπιας ισχύος. Άλλωστε οι σημαντικότερες μεταβολές στην ανθρωπότητα συνέβησαν λόγω των αλλαγών ιδεών και πεποιθήσεων. Ποιος είναι όμως ο ρόλος της κοινωνίας και των επιστημόνων στις προκλήσεις ασφαλείας του σήμερα; Οι επιστήμονες έχουμε καθήκον να αποτελούμε πηγή γνώσης και έμπνευσης, να μεταδίδουμε την πληροφορία και παράλληλα να δίνουμε λύσεις, κι όχι μόνο να θέτουμε ερωτήματα, στους σημερινούς προβληματισμούς. Όμως και η κοινωνία οφείλει να ενημερώνεται για τα τόσο σημαντικά τεκταινόμενα διεθνώς και όχι να παραμένει αδιάφορη ή παρατηρητής, διότι οι αναδυόμενες προκλήσεις επηρεάζουν όχι μόνο την καθημερινότητά μας αλλά και την ποιότητα ζωής μας.

 

Ναταλία Γρίβα, Διεθνολόγος, Εξωτερικός Συνεργάτης ΚΕΔΙΣΑ, Ερευνητικό μέλος του ΤΟ.ΡΕ.ΝΕ – ΙΔΙΣ

  •  
    199
    Shares
  •  
  •  
  • 199
  •