Σύρεται τον Σεπτέμβριο η Τουρκία σε πτώχευση;
Του Κωνσταντίνου Βέργου.
Η Τουρκία κατάφερε στις αρχές τις δεκαετίας του 2010 να χτίσει μιά ανθηρή οικονομία.
Η πρώτη, φωτεινή, εποχή Ερντογάν
Η ανάληψη της εξουσίας από τον Ερντογάν, πραγματικά βοήθησε αρχικά τη χώρα. Βοήθησε σημαντικά.
Σημαντικά έργα υποδομής, εκσυγχρονισμός της χώρας,στρατηγικός σχεδιασμός, απεγκλωβισμός από το ΔΝΤ, και ειρήνη με τους Κούρδους ήταν εκείνα τα ‘κομμάτια των πρώτων βημάτων του Ερντογάν, που βοήθησαν στον σχεδόν διπλασιασμό του ΑΕΠ της χώρας μέσα σε μια περίοδο που η ΕΕ κλονίζονταν από ηγεμονικές καταστροφικές πολιτικές λιτότητας για τις χώρες του Νότου από τη Γερμανία. Δεν ήταν τυχαίο που ο Ερντογάν κέρδιζε τις εκλογές.
Τις πρώτες εκείνες εποχές βοήθησε το λαό του.
Η δεύτερη, σκοτεινή εποχή Ερντογάν
Όμως τα τελευταία χρόνια, όσο ισχυροποιούνταν η ‘κλίκα Ερντογάν’ , η χώρα άρχισε να βουλιάζει.
Το νέο ‘σχέδιο Ερντογαν΄ είναι εκείνο των Ιμπεριαλιστικών σχεδίων επέμβασης σε φίλες γειτονικές χώρες.
Το σχέδιο είναι απλό ‘ρίξτε θεάματα στο λαό’ που τον κρατάνε απασχολημένο ενόσω πέφτει πείνα!
1. Το παραγωγικό μοντέλο της χώρας εστιάστηκε σε ‘παραγωγή τανκς, πολεμικών πλοίων’ και γενικά
οτιδήποτε ήταν σε αρμονία με τον στρατηγικό στόχο των Ιμπεριαλιστικών Αστικών κύκλων της χώρας.
(Να σημειώσουμε ότι η πολεμική βιομηχανία της Τουρκίας, έχει κυρίως χρηματοδότηση από τα συνταξιοδοτικά ταμεία του στρατού, των στρατιωτικών της Τουρκίας.)
2. Η χώρα μπήκε στο γνωστό μοτίβο Γενοκτονιών, στο οποίο είχε προϋπηρεσία από το 1910-1923(ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ).
Ο Ερντογάν ξεκίνησε την γενοκτονία των Κούρδων, τόσο με την εισβολή στη Συρία, όπου έστειλε μισθοφόρους και τακτικό στρατό να καταλάβουν κομμάτι της Συρίας, όσο και, όπως κατηγορείται ευρύτατα, στο εσωτερικό της χώρας όπου Τουρκικά τανκς καταστρέφουν ολόκληρα Κουρδόφωνα χωριά!
Πρόσφατα έστειλε τους ίδιους καννίβαλους να εισβάλλουν στην Λιβύη(ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ), ώστε να εκδιώξουν την δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση, για να εγκαταστήσουν την δική του, ‘κυβέρνηση’ που ελέγχει την Τρίπολη με ξένο χρήμα.
Τι συμβαίνει τώρα
Η συνεχής ενασχόληση με πολέμους όμως αδυνατίζει την χώρα.
Όλα αυτά οδήγησαν σε πτώση του ΑΕΠ/κάτοικο τα τελευταία δύο χρόνια.
Φανταστείτε ότι τα τελευταία δυο χρόνια ήταν τα καλύτερα για την Ελλάδα και όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες.
Άρα η Τουρκία, με την εμπλοκή σε πολέμους, άρχισε να χάνει ανταγωνιστική θέση.
Ο λαός άρχισε να πεινάει. Το ΑΕΠ της Τουρκίας σε πραγματικές αξίες (δολάρια, σταθερά), έπεσε όχι μόνο σε επίπεδο χώρας (από 950 δις δολάρια το 2013 σε 770 το 2018, και σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία 650 δις τώρα), αλλά και σε κατά κεφαλήν επίπεδο!
Όπως βλέπουμε στον παρακάτω πίνακα (στοιχεία CEID, Παγκόσμια Τράπεζα), το κατά κεφαλή ΑΕΠ έπεσε από 12.480 δολάρια ανά κάτοικο το 2013 σε 9.126 δολάρια το 2019!
Αυτό είναι -27% , πτώση δηλαδή που είναι πρωτοφανής. κάθε Τούρκος έχασε το 1/3 του εισοδήματος του με τον ‘τελευταίο Ερντογάν’!
Δεν είναι τυχαίο ότι ο Ερντογάν έχασε στις εκλογές και την Κωνσταντινούπολη.
Όμως αυτό είναι το λιγότερο.
Το θέμα είναι ότι στέγνωσαν τα ξένα διαθέσιμα .
Σύμφωνα με στοιχεία της Κεντρικής τράπεζας της Τουρκίας, τα διαθέσιμα έπεσαν σε 4 μήνες από 75 δις σε…59 δις.
Όλα αυτά πριν σκάσει ο …Κορωνοιός.
Συμπέρασμα
Η κρίση Κορωνοιού, αναμένεται να επιταχύνει τη θέση της Τουρκίας.
Δεν είναι τυχαίο ότι ο Ερντογαν δεν έχει λεφτά να πληρώσει τους μισθοφόρους που έστειλε στην Τρίπολη της Λιβύης (ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ).
Οι λεονταρισμοί είναι χρήσιμοι για εσωτερική κατανάλωση, όμως τα πράγματα είναι δύσκολα.
Όταν τα συναλλαγματικά αποθέματα έχουν πέσει από 6 μήνες που ήταν σε κάτι παραπάνω από 3 μήνες,
και μάλιστα πριν το Κορωνοιό.
Τώρα πλέον η κρίση Κορωνοιού, οι μαξιμαλιστικές απόψεις περί μεγάλων πατρίδων’, και το ξόδεμα των συναλλαγματικών αποθεμάτων σε βόμβες και σφαίρες, ίσως έχει καταστροφικές επιπτώσεις για την Τουρκία.
Τον Σεπτέμβριο, θα δώσουμε το ραντεβού μας να δούμε αν η Τουρκία θα χτυπήσει την πόρτα του ΔΝΤ.
Αυτό δεν το ευχόμαστε βέβαια ούτε στον εχθρό μας, και φυσικά όχι στην γείτονα χώρα μας.
Όμως φαίνεται ότι ο κλοιός σφίγγει….
Δρ. Κωνσταντίνος Βέργος
Καθηγητής Χρηματοοικονομικών στο Πανεπιστήμιο Πόρτσμουθ, Αγγλία