Μπορεί η Ελλάδα να εκμεταλλευτεί οικονομικά τα ενεργειακά της ορυκτά;

Του Θεόδωρου Σεμερτζίδη

Είναι γνωστό πως η αίσθηση της επιβίωσης αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ανθρώπινης φύσης. Καθένας από εμάς όταν βρίσκεται σε κατάσταση κινδύνου, κάνει τα πάντα προκειμένου να επιβιώσει. Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει κι όταν κινδυνεύουμε οικονομικά, ψάχνοντας τρόπους για την οικονομική μας επιβίωση, με αυτούς πολλές φορές να μην είναι και οι ενδεικτικότεροι.

Μόλις πριν από λίγες μέρες στην προσπάθεια της για οικονομική επιβίωση, η Βενεζουέλα προχώρησε στην έκδοση του petro, δημιουργώντας ένα νέο ψηφιακό νόμισμα που βασίζεται στα αποθέματα πετρελαίου της χώρας και έχει στόχο να καταπολεμήσει «το οικονομικό μπλόκο» που της έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ. Η εν λόγω κίνηση μπορούμε να πούμε ότι στέφθηκε με επιτυχία, καθώς πουλήθηκαν 38,4 εκατ. petros συγκεντρώνοντας $2,3 δισ. περίπου.

Το ερώτημα που γεννάται μετά από μία τέτοια, πρωτοποριακή όντως κίνηση, είναι το εάν και η Ελλάδα θα μπορούμε να πραγματοποιήσει μια αντίστοιχη, μιας και δεν στερείται από ορυκτούς πόρους.

Οι «αμαρτίες»

Θα περίμενε κανείς πως από την πρώτη στιγμή που η χώρα βρέθηκε μπροστά στην οικονομική κατάρρευση, οι κυβερνώντες να έψαχναν και να έβρισκαν την καταλληλότερη λύση ώστε να αποφευχθεί ένα τέτοιο γεγονός. Μπορεί τα ψηφιακά νομίσματα να αποτελούσαν τότε σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά τουλάχιστον ίσως να υπήρχαν και λύσεις εκτός ΔΝΤ. Όπως αποδείχθηκε στην πορεία, ο τότε πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου είχε ήδη έτοιμη την λύση, αφού από το καλοκαίρι του 2009 συζήτησε και συμφώνησε με τον τότε διευθυντή του ΔΝΤ κ. Στρος Καν. Βλέπετε το αίσθημα της επιβίωσης, και στην προκειμένη περίπτωση το αίσθημα της «καρέκλας».

Η τρέχουσα κατάσταση

Μπορεί να μας αφήνει αδιάφορους (τουλάχιστον τους περισσότερους από εμάς) η πρόσφατη κίνηση της Βενεζουέλας, αλλά η επιτυχία του εγχειρήματος αυτού πρέπει να μας προβληματίσει ιδιαίτερα για την συνέχεια. Μπορεί η Ελλάδα να προβεί σε μία αντίστοιχη κίνηση προκειμένου να καταφέρει να μειώσει το δημόσιο χρέος της και να φέρει την ανάπτυξη;

Στην παραπάνω ερώτηση η πιθανή απάντηση είναι ΟΧΙ. Κι αυτό διότι: πρώτον, οι Έλληνες πολιτικοί ίσως να μην θέλουν κάτι τέτοιο, διότι εάν ήθελαν θα το είχαν βρει, δεύτερον, οι «εταίροι» μας προφανώς και δεν το θέλουν, και τρίτον, μέχρι στιγμής η χώρα εκτός από τα κοιτάσματα στον Πρίνο Θάσου (τα οποία εκμεταλλεύται η Energean) δεν έχει μέχρι στιγμής κάποιο προς εκμετάλλευση ενεργειακό κοίτασμα.

Φανταστείτε όμως η χώρα να προχωρήσει σε ένα είδους υποσχετικής ψηφιακού νομίσματος, πχ greko), όπου κάθε μία από αυτή να αντιστοιχεί σε ένα βαρέλι πετρελαίου, σε 100 γραμ. ουρανίου ή σε ένα κυβικό μέτρο φυσικού αερίου. Μιας και ο ενεργειακός πόλεμος βρίσκεται σε εξέλιξη, κι επειδή στο θέμα του χρέους πολλές φορές ανά τους αιώνες έχουν χάσει χρήματα οι δανειστές (εκτός από την πρωτοτυπία του PSI), οι επίδοξοι δανειστές αυτής της ιδιότυπης μορφής δανεισμού, ίσως να έβλεπαν με θετικό μάτι μια τέτοια κίνηση.

Ποιός όμως ο ορυκτός μας πλούτος;

Κατά καιρούς έχουν δημοσιευθεί πολλά σχετικά με τον ορυκτό πλούτο της χώρας, χωρίς όμως κανένα από αυτά να έχει είτε επιβεβαιωθεί είτε διαψευστεί. Μετά από μία μικρή έρευνα του γράφοντος σε ανθρώπους του χώρου των ορυκτών, διαπιστώθηκε πως ότι αφορά τα αποθέματα ενεργειακών ορυκτών επικρατεί μία μυστικοπάθεια μεταξύ των μεγάλων εταιρειών του χώρου. Μια αξιόπιστη μελέτη δύο αξιόλογων καθηγητών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, των κ. Α. Τσιραμπίδη και Α. Φιλιππίδη, «Ορυκτοί Πόροι Ελλάδος: Αποθέματα και Αξία» του 2013, αναφέρουν τα εξής: «Τα πιθανά και ενδεικτικά αποθέματα (σύμφωνα με τον παραπάνω κώδικα PERC) των ορυκτών πόρων της Ελλάδος που σήμερα εκμεταλλεύονται, αλλά και εκείνοι οι πόροι που παρουσιάζουν καλές προοπτικές εκμετάλλευσης, έχουν συνολική ακαθάριστη αξία περίπου 1,5 τρισεκ. €. Το μικροκρυσταλλικό ανθρακικό ασβέστιο, τα ανθρακικά αδρανή, τα ανθρακικής σύστασης διακοσμητικά πετρώματα, οι σχιστόλιθοι και οι πηλοί-άργιλοι κεραμοποιίας που υπάρχουν σε ανεξάντλητα αποθέματα και δεν συνυπολογίζονται.

Η συνολική ακαθάριστη αξία των πιθανών και ενδεικτικών αποθεμάτων των Βιομηχανικών Ορυκτών & Πετρωμάτων είναι 60 δισεκ. € και των αντίστοιχων των Μεταλλικών Ορυκτών (με το βωξίτη) είναι 79 δισεκ. €.

Η συνολική ακαθάριστη αξία των πιθανών και ενδεικτικών αποθεμάτων των Ενεργειακών Ορυκτών Πρώτων Υλών είναι 1.362 δισεκ. € από τα οποία τα 268 δισεκ. € ανήκουν στους λιγνίτες. Τα υποθετικά αποθέματα πετρελαίου είναι 10 δισεκ. βαρέλια με ακαθάριστη αξία 685 δισεκ. € και τα αντίστοιχα του φυσικού αερίου 3,5 τρισεκ. m3 με ακαθάριστη αξία 409 δισεκ. €.».

Πραγματικά αστρονομικά ποσά για μία χώρα, η οποία τα τελευταία οκτώ χρόνια βιώνει την οικονομική εξαθλίωση. Το ποσό των 1,30 τρισ. ευρώ θα μπορούσε να αλλάξει την οικονομική πορεία της χώρας, κι όχι μόνο, αρκεί φυσικά η εκμετάλλευση των ενεργειακών ορυκτών πρώτων υλών να γινόταν με σοβαρότητα και υπευθυνότητα από τους Έλληνες πολιτικούς.

Εύλογες απορίες

Διαβάζοντας τα παραπάνω, μπορεί κάποιοι από εμάς να τα θεωρήσουμε αστεία, και κάποιοι άλλοι όχι. Το θέμα όμως είναι, πως ότι αποδεικνύεται επιστημονικά από αξιόλογους επιστήμονες δεν χωράει αμφισβήτηση, καθώς διαφορετικά επιστρέφουμε στον μεσαίωνα. Σε έναν λογικό και αντικειμενικό άνθρωπο τα παραπάνω μπορούν εύλογα να δημιουργήσουν κάποιες απορίες, όπως:

Με πoιο αντάλλαγμα μας δανείζουν οι «εταίροι» μας, μιας και είναι σχεδόν βέβαιο πως η χώρα κάποια στιγμή με την υπέρ φορολόγηση και την ασθενή ανάπτυξη δεν θα μπορεί να ανταποκριθεί στις δανειακές της υποχρεώσεις;

Για πoιο λόγο μέχρι και σήμερα οι ελληνικές κυβερνήσεις θεωρούν ταμπού το θέμα της εκμετάλλευσης του ορυκτού μας πλούτου;

Για πoιο λόγο ο όποιος αναπτυξιακός σχεδιασμός της χώρας δεν περιλαμβάνει και την εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου (εκτός από αυτή του γαιάνθρακα);

Συμπέρασμα

Από τα παραπάνω θα μπορούσε κανείς να οδηγηθεί στο συμπέρασμα, πως η αίσθηση της οικονομικής επιβίωσης αφήνει για την ώρα «αναίσθητους» τους Έλληνες κυβερνώντες, ακολουθώντας την ίδια αποτυχημένη δανειακή πολιτική. Η ορθή εκμετάλλευση του ορυκτού μας πλούτου, θα οδηγήσει όχι μόνο σε οικονομική ανακούφιση της χώρας, αλλά και στην επίλυση κάποιων κοινωνικών προβλημάτων, όπως αυτή της ανεργίας και τα όποια προβλήματα δημιουργεί (εγκληματικότητα, ψυχασθένειες, κοινωνικό αποκλεισμό), δίνοντας μια ελπίδα στον ταλαιπωρημένο ελληνικό λαό.

Ας ελπίσουμε, πως η στιγμή όπου η χώρα θα καταφέρει να στηριχθεί στις δικές της πλάτες πλησιάζει, και δεν θα επαναληφθεί η ιστορία του 19ου και του 20ου αιώνα.