Μήπως η ΛΔ Κορέας ετοιμάζεται να ξεκινήσει παγκόσμιο πόλεμο;

Της  Άντας Καλλιτέρη.

Σχεδόν ένα χρόνο μετά την ιστορική Σύνοδο Κορυφής στη Σιγκαπούρη, η κατάσταση στην Κορεατική Χερσόνησο φαίνεται να επιστρέφει στη συνήθη υψηλή ένταση. Μετά την πρόσφατη πυραυλική δοκιμή, ορισμένοι αναλυτές καταγγέλλουν τη Βόρεια Κορέα για σαφή παραβίαση των συμφωνηθέντων με τις ΗΠΑ. Εντούτοις, η επιθετικότητα του καθεστώτος είναι αν μη τι άλλο αναμενόμενη, τουλάχιστον με βάση όσα γνωρίζουμε για την τρέχουσα κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας.

Προσέγγιση ή Απόκλιση;

Η προσπάθεια επαναπροσέγγισης της Λαικής Δημοκρατίας Κορέας (εφεξής σε αυτο το κείμενο ‘Βόρειας Κορέας’), τόσο με τους νότιους γείτονές της, όσο και με την Ουάσινγκτον, είχε σημάνει την παύση των πυραυλικών δοκιμών. Οι πολλαπλές συναντήσεις υψηλόβαθμων αξιωματούχων μεταξύ των δύο Κορεατικών κυβερνήσεων, αλλά και οι προβεβλημένες Σύνοδοι Κορυφής του Kim Jong-un με τον Donald Trump, είχαν καλλιεργήσει την εικόνα ότι ο διάλογος ήταν πλέον εφικτός. Ωστόσο, αυτά τα θετικά βήματα υπονομεύτηκαν μετά τις πρόσφατες κινήσεις της Πιονγκγιάνγκ. Σύμφωνα με τα επιβεβαιωμένα στοιχεία από Ουάσινγκτον και Σεούλ, οι δυνάμεις της Βόρειας Κορέας πραγματοποίησαν νέες δοκιμές πυραύλων μικρού βεληνεκούς. Παρά το γεγονός ότι ο τύπος των πυραύλων δεν έχει επισήμως αναγνωριστεί, η εμφανής ομοιότητα με το Ρωσικό μοντέλο Iskander προκάλεσε έντονη ανησυχία. Αυτό συνδέεται με το ότι οι Iskander κινούνται ακριβώς στο τυφλό σημείο των αντιβαλλιστικών συστημάτων που διαθέτει η Νότια Κορέα. Με άλλα λόγια, αν οι εκτιμήσεις των αναλυτών είναι βάσιμες, τότε η αντιπυραυλική προστασία της Σεούλ αδυνατεί να αντιμετωπίσει τον νέο κίνδυνο.

Γιατί τώρα οι συνομιλίες;

Ασχέτως του ποιο είναι το πραγματικό επίπεδο απειλής, αξίζει να αναλογιστούμε τον παράγοντα που οδήγησε ξαφνικά την ηγεσία της Βόρειας Κορέας να καταφύγει εκ νέου στην επιθετική ρητορική. Σύμφωνα με όσα είχαν αποκαλυφθεί πριν λίγες εβδομάδες, η Βόρεια Κορέα αντιμετωπίζει σοβαρότατο επισιτιστικό πρόβλημα. Η Διεθνής Οργάνωση Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ είχε ανακοινώσει ότι η Βόρεια Κορέα κατέγραψε τη μικρότερη σοδειά της τελευταίας δεκαετίας, εξαιτίας διάφορων φυσικών καταστροφών, αλλά και ελλιπών μέσων αγροτικής παραγωγής. Πιο συγκεκριμένα, τουλάχιστον 10 εκατομμύρια κάτοικοι της χώρας, δηλαδή περίπου το 40% του πληθυσμού, δεν θα έχουν αρκετές προμήθειες μέχρι την επόμενη χρονιά. Εκτός αυτού, η πλειοψηφία των οικογενειών, οι οποίες λαμβάνουν συγκεκριμένες αναλογίες τροφίμων από το καθεστώς, αναγκάζονται να επιβιώσουν με εξαιρετικά περιορισμένη διατροφή. Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η Βόρεια Κορέα πλήττεται από λιμό: το διάστημα 1994-1998, η έλλειψη τροφίμων είχε σκοτώσει εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους, με ορισμένους να μιλούν ‘για 2 εκατομμύρια νεκρούς’. Πέραν αυτού, οι συνεχιζόμενες κυρώσεις προς το καθεστώς, έχουν σημάνει τη συρρίκνωση της εθνικής οικονομίας, δυσχεραίνοντας περαιτέρω τα «καθημερινά προβλήματα» που καλείται να επιλύσει ο Kim Jong-un. Αυτό είναι και το κλειδί για να κατανοήσουμε τις επιλογές του Kim. Όσο κι αν η εικόνα που επιχειρεί να προωθήσει στο εξωτερικό είναι εκείνη ενός ηγέτη με απόλυτη εξουσία, η πραγματικότητα μάλλον απέχει πολύ. Η Βόρεια Κορέα αντιμετωπίζει κρίσιμα οικονομικά προβλήματα, με τον λιμό να απειλεί για ακόμα μία φορά τον ήδη ευάλωτο πληθυσμό.

Ο ρόλος της Κίνας

Το Πεκίνο, ο πιο παραδοσιακός σύμμαχος του καθεστώτος, δεν εμφανίζεται διατεθειμένο να βοηθήσει άμεσα. Εξάλλου, η Κίνα έχει μία σειρά άλλων θεμάτων στη διεθνή της ατζέντα- για παράδειγμα, τον οικονομικό πόλεμο με τις ΗΠΑ και την στρατιωτική ένταση στη Νότια Σινική Θάλασσα. Όποιος κι αν είναι ο ρόλος της Βόρειας Κορέας για τις αμυντικές ισορροπίες στην Ανατολική Ασία, οι υπόλοιπες εξελίξεις φαίνεται να έχουν προτεραιότητα για τους Κινέζους αξιωματούχους. Από την άλλη, η Πιονγκγιάνγκ έχει να αντιμετωπίσει και το συνεχιζόμενο κλείσιμο του βιομηχανικού συμπλέγματος στην Κεσόνγκ, το οποίο λειτουργεί σε συνεργασία με τη Νότια Κορέα. Η ηγεσία της Σεούλ εμφανίζεται διστακτική να εξουσιοδοτήσει την επαναλειτουργία της Κεσόνγκ, προκαλώντας την οργή της Βόρειας Κορέας. Επιπροσθέτως, η προσπάθεια του Kim να λάβει βοήθεια από τον Πρόεδρο Putin στην πρόσφατη συνάντησή τους, φαίνεται να απέτυχε- τουλάχιστον όσον αφορά στην υλική υποστήριξη.

Συμπέρασμα

Η παραπαίουσα οικονομία της Βόρειας Κορέας ίσως επιτρέψει σε πιθανούς αμφισβητίες του Kim να κινητοποιηθούν. Εξάλλου, παρά την εικόνα του ως στυγνού δικτάτορα, ο Kim Jong-un είναι 35 ετών, χωρίς κάποιον ισχυρό διάδοχο. Για την Κορεατική κουλτούρα, η οποία βασίζεται όχι μόνο στον σεβασμό των νεώτερων έναντι των ηλικιωμένων, αλλά και κατέχοντας μία παράδοση αιώνων όσον αφορά σε «αυτοκρατορικές ίντριγκες» ανάμεσα σε μέλη της ίδιας οικογένειας, δεν θα ήταν απίθανο αν ορισμένοι εσωτερικοί αντίπαλοι συνεχίζουν να απειλούν την εξουσία του. Η καλύτερη λύση για τον Kim θα ήταν η βελτίωση του status quo: μία σχετική διεθνής απομόνωση, χωρίς όμως το βάρος των οικονομικών κυρώσεων. Η επιστροφή στην επιθετικότητα, λοιπόν, δεν είναι τίποτα άλλο παρά το τελευταίο μέσο που διαθέτει η Πιονγκγιάνγκ προκειμένου να διαπραγματευτεί με τους αντιπάλους της. Το κατά πόσο θα είναι αποτελεσματικό, μένει να αποδειχθεί από την ιστορία.

Η Αντα Καλλιτέρη, είναι πτυχιούχος του Τμήματος Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών, Πάντειο Πανεπιστήμιο

new-economy.gr

Τίτλος-υπότιτλοι:new-economy.gr. Αυθεντικός τίτλος: «Οι πυραυλικές δοκιμές της Βόρειας Κορέας: Επιστροφή στην κανονικότητα;»

Σημαντική σημείωση: Οι απόψεις του κειμένου διαφέρουν (ενδεχομένως σημαντικά) από εκείνες του new-economy.gr και εκφράζουν αποκλειστικά τις απόψεις της συγγραφέως.

  •  
    25
    Shares
  •  
  •  
  • 25
  •