Τι εφιαλτικό κρύβεται πίσω απο την απότομη απόφαση του Ερντογάν γιά πρόωρες εκλογές!

Της Κατερίνας Πάντα.

Δύσκολοι καιροί για αναπτυσσόμενους, ειδικά για τις χώρες & τους επιχειρηματίες τους που εκμεταλλευόμενοι τα χαμηλά επιτόκια του δολαρίου & του ευρώ συνήψαν δάνεια σε συνάλλαγμα και όταν το δικό τους νόμισμα για δημοσιονομικούς λόγους παίρνει την κάτω βόλτα.

Το χρέος των τουρκικών εταιρειών

Κάπου εκεί πορεύεται με βήμα ταχύ η Τουρκία. Σύμφωνα με τους FT το εταιρικό χρέος της Τουρκίας ανέρχεται στο 70% του ΑΕΠ της & απειλεί σοβαρά τα οικονομικά της θεμέλια. Αλλά αυτό είναι το λιγότερο. Το χειρότερο όλων είναι ότι οι πλείστες όσες επιχειρήσεις που δανείστηκαν φθηνά σε ξένο συνάλλαγμα, είδαν το χρέος τους sky high λόγω των συνεχών υποτιμήσεων της λίρας. Το 50% του 70% του ΑΕΠ της χώρας σε εταιρικό χρέος είναι κυρίως σε ευρώ και δολάρια σύμφωνα με τους FT. To Bloomberg πάλι, τοποθετεί το δανεισμό των επιχειρήσεων σε ξένο νόμισμα συνολικά στο 40% του τουρκικού ΑΕΠ.

Εχουν αρχίσει να προκαλούν προβληματισμό και έντονη ανησυχία στους επενδυτές περιπτώσεις όπως της εταιρείας Yildiz Holding, που επιχειρεί να αναδιαπραγματευτεί δάνειο 7 δισ. δολαρίων, ενώ παράλληλα χρωστά 5 δισ. δολάρια από την αγορά της μεγαλύτερης εταιρείας τηλεπικοινωνιών στην Τουρκία. Και φυσικά το πρόβλημα υπάρχει σχεδόν σε όλες τις μεγάλες Τούρκικες επιχειρήσεις που διογκώνεται καθημερινά. Αν αυτά τα δυσθεώρητα χρέη δεν εξυπηρετηθούν, θα έχουν άμεσο αντίκτυπο στις τουρκικές τράπεζες, που αντιπροσωπεύουν περί το 1/3 του τουρκικού χρηματιστηρίου. Η αξία όμως της τουρκικής λίρας έχει υποτιμηθεί μέχρι και 8,5% από τις αρχές του 2018 και κατά 50% τα τελευταία 5 χρόνια ενώ ανοιχτή πληγή της τουρκικής οικονομίας είναι η μεγάλη εξάρτησή της από το ξένο κεφάλαιο.

Πηγή γραφήματος:www,tradingeconomics.com

Το τουρκικό νόμισμα

Η ισοτιμία της τουρκικής λίρας εμφανίζεται στη χειρότερη θέση μεταξύ των νομισμάτων των αναδυόμενων οικονομιών. Από τα 15 χρόνια που βρίσκεται στην εξουσία το κυβερνών κόμμα, μόνον τα τέσσερα η αξία της λίρας δεν υποχώρησε. Αν η Ελλάδα μεταξύ 2010-2016 έχασε περίπου το 25% του ΑΕΠ σε ότι αφορά αγοραστική δύναμη, στην Τουρκία τα νοικοκυριά έχουν χάσει πάνω από το 60% της αγοραστικής τους δύναμης και της αξίας των αποταμιεύσεων τους σε ότι αφορά το νόμισμά τους σε σύγκριση με το ευρώ η το δολάριο.

Παράδειγμα: το 2009 η ισοτιμία ευρώ λίρας ήταν 1:2 & σήμερα 1:5 περίπου. Φανταστείτε τώρα που είδαν οι επιχειρήσεις να εκτοξεύονται τα δάνειά τους στα νομίσματα αυτά. Ήδη πολλές από αυτές άρχισαν να πουλάνε περιουσιακά στοιχεία προκειμένου να αντεπεξέλθουν και είναι ζήτημα χρόνου τα κανόνια στις τράπεζες, αν οι διακανονισμοί που ήδη άρχισαν για αναδιαρθρώσεις χρεών δεν ευοδωθούν. Η αύξηση των αμερικάνικων επιτοκίων θα επιφέρει νέα ασφυξία στη Τουρκία & νέα απόσυρση κεφαλαίων, όπως άρχισε από καιρό να επιφέρει και η «σφιχτή» οικονομική ευρωπαϊκή πολιτική που μαζί με τις αντιπαραθέσεις της Τουρκίας με όλους σχεδόν τους γείτονες & τις απειλές της, απομακρύνουν τους επενδυτές, ενώ πολλοί μειώνουν τις θέσεις τους. Από τον Ιανουάριο του 2017 έως τον Ιανουάριο του 2018, οι άμεσες ξένες επενδύσεις μειώθηκαν στα 8 δισ. δολάρια, που σημαίνει ότι χρηματοδοτείται από τους ξένους επενδυτές μόνον το 20% του δημοσιονομικού της ελλείμματος.

Τα δημοσιονομικά

Ο Ερντογάν ψάχνει μακροπρόθεσμες ξένες επενδύσεις & αγοραστές μήπως και στηρίξει την οικονομία του διότι έχει μεγάλο έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, το οποίο ανέρχεται στο 5,6% του ΑΕΠ. Με βάση τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η χώρα και αφορούν στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, καταγράφηκε έλλειμμα ύψους 4,152 δισ. δολαρίων τον Φεβρουάριο έναντι 7,039 δισ. δολαρίων τον Ιανουάριο. Ωστόσο, το έλλειμμα ήταν πολύ υψηλότερο από αυτό που είχε καταγραφεί τον Φεβρουάριο του περασμένου έτους (2,556 δισ. δολάρια), ενώ παράλληλα ο πληθωρισμός έχει εκτοξευτεί στο 13%. Για όλους τους ανωτέρω λόγους, επενδυτές σταθερού κεφαλαίου δεν υπάρχουν, οπότε αρκείται σε βραχυπρόθεσμες ροές «ζεστού χρήματος», οι οποίες μπορεί να σταματήσουν ανά πάσα στιγμή. Αρπαχτές δηλαδή & δύσκολοι καιροί για Σουλτάνους επίσης.

Το χρέος

Το κρατικό χρέος της Τουρκίας δεν είναι μεγάλο, το εξωτερικό χρέος της όμως ανέρχεται σε περίπου 460 δισ. δολάρια από τα οποία περί τα 300 δισ. δολάρια είναι σε σκληρά νομίσματα όπως δολάρια και ευρώ & μόνο τα 160 δις είναι σε λίρες Τουρκίας. Αμφότερα αντιμετωπίζουν προβλήματα. Τα επιτόκια της λίρας έχουν διπλασιαστεί τα τελευταία πέντε χρόνια. Η απόδοση του Τούρκικου δεκαετούς ομολόγου βρίσκεται στο 12,3%, λίγες μέρες πρίν είχε φθάσει στο 13,1%, μειώθηκε μάλλον με παρέμβαση της κεντρικής της τράπεζας και την ίδια ώρα το κόστος ασφάλισης εκτοξεύεται σε νέα υψηλά. Προκειμένου να χρηματοδοτήσει τα ελλείμματα της από τις αρχές του περασμένου έτους έχει αυξήσει τα επιτόκια της λίρας κατά 400 μονάδες βάσης, προσφέροντας τις υψηλότερες αποδόσεις από όλες τις αναδυόμενες αγορές. Με τον ίδιο τρόπο σκέφτεται να δανειστεί εκ νέου 30 δις δολάρια αυξάνοντας το δημόσιο χρέος, προκειμένου να στηρίξει τις επενδύσεις της.

Tα διαθέσιμα συναλλαγματικά αποθέματα της Κεντρικής Τράπεζας της Τουρκίας μετά τις συνεχείς προσπάθειες στήριξης της ισοτιμίας της λίρας που απαιτούν να ρίχνει στην αγορά συνεχώς συνάλλαγμα, δεν ξεπερνούν τα 90 δισ. δολάρια, καλύπτοντας μόνο το ήμισυ του χρέους που ωριμάζει. Το χρέος της & οι τράπεζες της έχουν υποβαθμιστεί από την Moody’s και το διεθνές οικονομικό περιβάλλον δεν ευνοεί μια οικονομία & ειδικά αναδυόμενη με μεγάλη εξάρτηση από το ξένο κεφάλαιο διότι το κόστος του χρήματος αυξάνεται.

Αν πιστέψουμε τα Τurkish statistics, διότι πολλοί οικονομολόγοι τα αμφισβητούν πλέον ανοιχτά, το 2017 ο ρυθμός ανάπτυξης της χώρας ήταν 7,4%, ενώ φέτος αναμένουν ανάπτυξη 5-6%, όμως τίποτε από τους ρυθμούς αυτούς δεν αντικατοπτρίζεται στην αύξηση απασχόλησης και στις νέες θέσεις εργασίας.

Συμπέρασμα

Όλοι οι ανωτέρω λόγοι πιθανόν και γεωπολιτικοί, επέβαλαν στον Ερντογάν να επισπεύσει τις εκλογές του κατά 1,5 χρόνο νωρίτερα, διότι οι οιωνοί δεν είναι με το μέρος του, ενώ παράλληλα πρέπει να πάρει σκληρά οικονομικά μέτρα το ταχύτερο δυνατόν. Ας ευχηθούμε η Τουρκία να βρει κάπως τις ισορροπίες της, διότι μια αποσταθεροποίηση της μεγάλης αυτής χώρας θα γεμίσει την Ευρώπη με προσφυγικές ροές δημιουργώντας νέα μεγάλα προβλήματα στους γείτονές της μια που έχει αυτή τη συνήθεια της εξαγωγής τους κι’ αυτό δεν το θέλει κανείς.

  •  
    8
    Shares
  •  
  •  
  • 8
  •  

One thought on “Τι εφιαλτικό κρύβεται πίσω απο την απότομη απόφαση του Ερντογάν γιά πρόωρες εκλογές!

Comments are closed.