Με Χατζηπαναγή και σια… θα΄ρθουν πίσω οι Κυριακές μας

Του Χρήστου Παπαθεοφάνους

Το τρισάθλιο ποδόσφαιρο που παρακολουθούμε (όσοι το αντέχουμε και όσο το αντέχουμε) τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα, αναγκάζει εμάς που αγαπάμε την ομορφιά του εν λόγω αθλήματος να αναπολούμε (όταν δεν καρτερούμε τους αγώνες Champions League, Europa League και ξένων πρωταθλημάτων) το παρελθόν, κυρίως το μακρινό.

Τότε που στα ελληνικά γήπεδα διέπρεπαν ποδοσφαιριστές οι οποίοι έκαναν τη μπάλα πειθήνιο όργανό τους.

Τότε που στα ελληνικά γήπεδα πήγαινε κόσμος με σκοπό να δει και ωραίο θέαμα ανεξάρτητα από τις συλλογικές προτιμήσεις του καθενός. Έχουμε ακούσει πολλάκις να λένε: «Φέρτε πίσω τις Κυριακές μας» λόγω της αναξιοπιστίας που διέπει εσχάτως το ελληνικό ποδόσφαιρο. Μόνο η επαναφορά της αξιοπιστίας δεν επαρκεί για να χαρούμε στη χώρα μας τον «βασιλιά» των σπορ.

Το βασικό στοιχείο που λείπει είναι το υψηλού επιπέδου θέαμα το οποίο από τους Έλληνες παίκτες πρόσφερε η γενιά Χατζηπαναγή, για να μην πάμε πιο πίσω (χρονικά). Μεταγενέστερα έχουμε να υπερηφανευόμαστε (λίγο) για τη δεκαετία του ’90 και για τις αρχές της επόμενης (πιο λίγο).

Δράττομαι της ευκαιρίας λόγω της συμπλήρωσης 36 ετών από την ιστορική και μαγική… ντρίμπλα του Βασίλη Χατζηπαναγή στον αμυντικό της ΑΕΚ, Παναγιώτη Στυλιανόπουλο στη διάρκεια του αγώνα ΗΡΑΚΛΗΣ-ΑΕΚ 3-2 (14/03/1982), να κάνω αφιέρωμα στον κορυφαίο Έλληνα ποδοσφαιριστή όλων των εποχών ο οποίος αν είχε μείνει στην Ε.Σ.Σ.Δ. ή έστω είχε παίξει εκτός Ελλάδας θα έκανε μεγαλύτερη καριέρα. Μπορείτε να δείτε εδώ την προαναφερόμενη ντρίμπλα: https://www.youtube.com/watch?v=vcl8-QxPyqU

Έκανε σόου το ποδόσφαιρο

Από το εν Ελλάδι ποδόσφαιρο τέτοιες ενέργειες έχουν εκλείψει.
Από το εν Ελλάδι ποδόσφαιρο  οι βιρτουόζοι της μπάλας (τουλάχιστον οι γηγενείς) αποτελούν είδος εν ανεπαρκεία.

Ο «Νουρέγιεφ» όπως τον αποκάλεσε ο Γιώργος Λιάνης μετά τον τελικό του κυπέλλου του 1976 ή «Βάσια» όπως είναι το άλλο του προσωνύμιο, έκανε σόου το ποδόσφαιρο.

Μήπως όμως το ποδόσφαιρο είναι σόου, άρα έκανε αυτό που έπρεπε; Έδινε εντολές στην «στρογγυλή θεά» και αυτή τον υπάκουγε… ξεσηκώνοντας τους θεατές  (τότε συνωστίζονταν στα γήπεδα) την ίδια ώρα που οι αντίπαλοί του παραμιλούσαν… Για του λόγου το αληθές δείτε εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=bEvRio-eSUw.

Τεχνίτης, γρήγορος, έξυπνος, δημιουργικός και όποτε χρειαζόταν σκόρερ. Ποιος θα φανταζόταν ότι το κατεστημένο του ελληνικού ποδοσφαίρου, θα το ταρακουνούσε… ένα τέκνο πολιτικών προσφύγων το οποίο έφτασε στην Ελλάδα με τρένο ξημερώματα Σαββάτου (22/11/1975);

Ποιος θα φανταζόταν ότι το ελληνόπουλο που έμαθε να παίζει μπάλα στην ξενιτιά (Τασκένδη της πρώην Σοβιετικής  Ένωσης), άρα δεν ήταν ποδοσφαιρικό δημιούργημα της πατρίδας μας, θα αναδεικνυόταν ο καλύτερος Έλληνας ποδοσφαιριστής όλων των εποχών μέσω ψηφοφορίας που διενήργησε η ΕΠΟ το 2003 (με εντολή της ΟΥΕΦΑ) στο πλαίσιο του εορτασμού των 50 ετών από την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου;

Τραγουδήθηκε

Ο άνθρωπος που ντρίμπλαρε … την ιστορία όπως έχει ερμηνεύσει ο Βαγγέλης Κονιτόπουλος. «ΧΑΤΖΗΠΑΝΑΓΗΣ ΚΑΙ ΣΙΑ με άλλα λόγια τι να λέτε, ντρίμπλαρε την ιστορία χίλια χρόνια θα τη λέτε» είναι η επωδός του συγκεκριμένου άσματος (παραγωγή 2005 από την PASSPORT MUSIC σε συνεργασία με τον ΠΣΑΠ για το FAIR PLAY). Μπορείτε να το ακούσετε: https://www.youtube.com/watch?v=jmvyB_nQbOM

Την ύπαρξη τραγουδιού που αναφέρεται στο πρόσωπό του, την πληροφορήθηκε από τον γράφοντα στις 29/08/2008 μέσω της εκπομπής που παρουσίαζε στον τηλεοπτικό σταθμό BLUE SKY. Mάλιστα ο πρώην διεθνής τερματοφύλακας του Άρη και της ΑΕΚ, ο σπουδαίος Νίκος Χρηστίδης (καλεσμένος στο στούντιο) του είπε: «Βασιλάκη, δυστυχώς γεννήθηκες νωρίς«. Σημειώνουμε ότι ο Χατζηπαναγής μιλούσε τηλεφωνικώς σε εκείνη την εκπομπή.

Το ότι έγινε όχι τραγούδι, αλλά τραγούδια ίσως είναι μεγαλύτερη τιμή από το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας του 2003 και από τις τιμητικές πλακέτες που του έχουν απονεμηθεί.

«S EUXARISTOUME VASILI» ο τίτλος άλλου τραγουδιού για τον αξεπέραστο ηγέτη του Ηρακλή. Ιδού κάποιοι στίχοι του: «Σου λένε ευχαριστώ η Ελλάδα και ο ΗΡΑ, τα μαγικά θυμούνται και δεν σε λησμονούνε, μαζί με τον Κωφίδη χόρευες στο παιχνίδι, είχες τρελή παρέα, ζωγράφιζες ωραία«. Μπορείτε να το ακούσετε: https://www.youtube.com/watch?v=g_rarYMhPtw

Ζογκλέρ… του ποδοσφαίρου, μαέστρος… του Ηρακλή, χορευτής… και ζωγράφος… των γηπέδων.

Άλλαξε την ιστορία του Ηρακλή

Επί των ημερών του ο Ηρακλής έγινε Ηρακλάρα. Μέχρι το 1976 τα πιο σημαντικά επιτεύγματα του «Γηραιού» ήταν δύο συμμετοχές σε τελικούς κυπέλλου Ελλάδας (1947 και 1957), το χαμένο (για άλλους κλεμμένο) πρωτάθλημα του 1947  και η κατάληψη της 4ης θέσης την αγωνιστική περίοδο 1970-’71.

Με τον Χατζηπαναγή στο δυναμικό του στέφθηκε κυπελλούχος. «Η νύχτα που χάθηκε η μπάλα» χαρακτηρίστηκε εκείνη η Τετάρτη (09/06/1976). Τα δύο γκολ που πέτυχε και οι απίστευτες επινοήσεις του ζάλισαν… τον πανίσχυρο Ολυμπιακό (πρωταθλητής και κυπελλούχος της προηγούμενης χρονιάς) και προκάλεσαν παραλήρημα στους 25.000 θεατές που είχαν την ευλογία… να βρεθούν στις εξέδρες του Σταδίου της Νέας Φιλαδέλφειας.

Εκείνη τη βραδιά τον έμαθε όλη η Ελλάδα. Τότε και οι πλέον δύσπιστοι κατάλαβαν ότι ο κάτοχος της φανέλας με το νούμερο 7 (αυτό το νούμερο φορούσε εκείνη την ιστορική ημερομηνία) προκαλούσε ζαλάδες στους αντιπάλους.

Απολαύστε στιγμιότυπα του τελικού του 1976: https://www.youtube.com/watch?v=qAC9ni9ucVg

Τέτοιου είδους ζαλάδες… ίσως να αποτέλεσαν την αφορμή για να φτιάξουν, εν έτη 2018,  οι φίλαθλοι των «κυανολεύκων» οικολογικές σακούλες με τη φωτογραφία του » Βάσια» εν δράσει… και τη φράση: «ΕΓΩ ΤΙΣ ΣΑΚΟΥΛΕΣ ΤΙΣ ΜΟΙΡΑΖΑ ΔΩΡΕΑΝ«

Φημολογείται ότι μετά τη λήξη του τελικού του 1976, οι φίλαθλοι του Ολυμπιακού έλεγαν: «Δώστε μας τον Χατζηπαναγή και σας δίνουμε όλους τους παίκτες πλην του Κελεσίδη«.

Στη διάρκεια της περιόδου Χατζηπαναγή, ο Ηρακλής έλαβε μέρος σε άλλους δύο τελικούς (1980 και 1987), κατέκτησε το Βαλκανικό Κύπελλο (1985) διεκδίκησε την κατάκτηση του ελληνικού πρωταθλήματος (3η θέση το 1984) και βγήκε δύο φορές στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις (1976 και 1990). Δυστυχώς ο ίδιος είχε μόνο μία συμμετοχή (ΗΡΑΚΛΗΣ-ΒΑΛΕΝΘΙΑ 0-0, Α΄ γύρος ΟΥΕΦΑ, 19/09/1990).

Ας σημειωθεί ότι από τον «ΗΡΑ» ο Παναθηναϊκός υπέστη τη μεγαλύτερη ήττα της ιστορίας του (ΗΡΑΚΛΗΣ-ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΟΣ 6-0, 30/12/1979). Όποιος τότε πήγαινε στο Καυτανζόγλειο προσκυνούσε…»Θεσσαλονίκη άμα ‘ρθεις νικημένος θα βρεθείς» όπως τραγουδάει ο Κονιτόπουλος. https://www.youtube.com/watch?v=bSdhi-Z6KDg

Κοσμοσυρροή για να τον θαυμάσουν

Όπου έπαιζε ο Ηρακλής, οι φίλαθλοι (Ηρακληδείς και μη) πήγαιναν για να απολαύσουν το θέαμα που πρόσφερε ο μακρυμάλλης με τον αριθμό 10 στην πλάτη. Γέμιζε τα γήπεδα απολαμβάνοντας καθολική αποδοχή και σεβασμό.

Για χάρη του το πρώτο κονβόι φιλάθλων (κυρίως του συλλόγου της Θεσσαλονίκης) έγινε την Κυριακή  07/12/1975 στην αναμέτρηση ΗΡΑΚΛΗΣ-ΑΤΡΟΜΗΤΟΣ ΑΘΗΝΩΝ 1-1. 3000-5000 άτομα έδωσαν το παρών στις τσιμεντένιες κερκίδες του Εθνικού Σταδίου Βέροιας το οποίο χρησιμοποίησαν ως έδρα οι «κυανόλευκοι» λόγω τιμωρίας.

Σε εκείνον τον λασπωμένο αγωνιστικό χώρο κατεγράφη η πρώτη του συμμετοχή στην Ελλάδα, ενώ το πρώτο του γκολ σημείωσε στις 29/03/1976 στην εντός έδρας νίκη επί του Απόλλωνα Αθηνών με 2-0. Ο Παναγιώτης Παντέλης ήταν ο πρώτος τερματοφύλακας που βίωσε παραβίαση εστίας… από τον απαράμιλλο αριστεροπόδαρο μέσο. Αυτός ήταν ο παίκτης που έμελλε να πετύχει το 1000ο τέρμα του «Γηραιού» στην Α΄Εθνική (ΗΡΑΚΛΗΣ-ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ 3-1 , 02/03/1986). θύματα… του τερματοφύλακες-θρύλοι (Κελεσίδης, Κωνσταντίνου, Σαργκάνης) και αμυντικοί-θρύλοι (Γκλέζος, Κυράστας).

Κάποιοι Έλληνες ποδοσφαιριστές έλεγαν: «Δεν μαρκάρω τον Χατζηπαναγή», ενώ άλλοι τον ρωτούσαν: «Πώς τα κάνεις αυτά;». Εκτός από τους αντιπάλους του, αγωνιούσαν και οι συμπαίκτες του για το τι θα σκαρφιζόταν…

Αποθεώθηκε ουκ ολίγες φορές από φιλάθλους, δημοσιογράφους (ενίοτε φοβερά δύσκολη η περιγραφή των προσπαθειών του) και ΜΜΕ (τότε αρκετά Μέσα Ενημέρωσης αποθέωναν όποιους έπρεπε, ενώ τώρα… γι’ αυτό δεν έχουν απήχηση).

Ακόμα και σήμερα όπου πάει, τον πλησιάζουν για φωτογραφία, αυτόγραφο, να του μιλήσουν. Μάρτυρας σε τέτοιο γεγονός ήμουν όταν τον βράβευσε ο ΠΑΟ ΡΟΥΦ (08/09/2010). Στην παρακάτω φωτογραφία φαίνεται μόνο ο ένας από τους τόσους που τον περικύκλωσαν… ενώ απαντούσε στις ερωτήσεις που του υπέβαλα.

Επίσης ειπώθηκε γι’ αυτόν: «Δεν τον γέννησε μάνα, αλλά η μπάλα»,  «ντριμπλάρει σε τηλεφωνικό θάλαμο» κλπ.

Κορυφαίος, αλλά άτυχος

Ο ποδοσφαιριστής που: κατέχει το ευρωπαϊκό ρεκόρ επίτευξης τερμάτων από απευθείας εκτελέσεις κόρνερ (6), έπαιξε σε αγώνα της ΜΕΙΚΤΗΣ ΚΟΣΜΟΥ (1984 μαζί με τον Θωμά Μαύρο) https://www.youtube.com/watch?v=aWO5KSzsYD4,

Ήταν υποψήφιος για το βραβείο της «ΧΡΥΣΗΣ ΜΠΑΛΑΣ» (1983), μέχρι τις μέρες μας του κάνουν αφιερώματα στο εξωτερικό («Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΜΑΡΑΝΤΟΝΑ» ήταν τίτλος αφιερώματος σε ισπανικό ΜΜΕ), τον ζήτησαν προσφέροντας μεγάλα χρηματικά ποσά ξένοι σύλλογοι (σπάνιο ή και μοναδικό εκείνα τα χρόνια) και οι κορυφαίοι της Ελλάδας, όχι μόνο παρέμεινε και ολοκλήρωσε την τεράστια καριέρα του στον Ηρακλή (281 συμμετοχές-62 γκολ), αλλά έπαιξε μόνο μία φορά με την Εθνική Ελλάδας των Ανδρών (Πέμπτη 06/05/1976, γήπεδο Λεωφόρου Αλεξάνδρας, φιλικός αγώνας, ΕΛΛΑΔΑ-ΠΟΛΩΝΙΑ 1-0) διότι είχε συμμετοχές με την εθνικές της πρώην Σοβιετικής Ένωσης.

Δύο φορές αναδείχτηκε δεύτερος καλύτερος ποδοσφαιριστής στην Ε.Σ.Σ.Δ. (πρώτος ήταν ο κάτοχος της «χρυσής μπάλας» το 1975, Μπλαχίν). ΤΟΣΟ ΠΑΙΚΤΑΡΑΣ ΗΤΑΝ.

Ενδιαφέρον έχουν όσα δήλωσε ο Χατζηπαναγής στην εκπομπή που παρουσίαζε ο γράφων στο BLUE SKY (03/05/2010). Δείτε εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=Df9agE8m6A0.

Θεωρεί ως μεγάλη του πίκρα την εθνική. «Θα βοηθούσα αν έπαιζα» είπε και όχι μεγαλοστομίες δείχνοντας τη σεμνότητά του. Δεν έχει κομπλεξισμό και δεν ζηλεύει άλλους παίκτες οι οποίοι έλαβαν μέρος σε Παγκόσμια και Ευρωπαϊκά Κύπελλα. Αυτά τα συμπεράσματα έβγαλα από εκείνη τη συνομιλία μας. Πάντως είναι απορίας άξιο πώς συνέχισε να προσφέρει θέαμα χωρίς να ‘ χει κίνητρο από ένα σημείο και μετά, διότι ούτε εθνική του επέτρεπαν να παίξει, ούτε μεταγραφή να πάρει.

Ευτυχώς υπάρχουν πλάνα της μαγείας… του

Η διάσωση των πλάνων που περιλαμβάνουν τις άκρως εντυπωσιακές ενέργειές του επί χόρτου τις οποίες απολαμβάνουμε τηλεοπτικά και διαδικτυακά, οφείλεται στον σπουδαίο αθλητικό συντάκτη και συλλέκτη στατιστικών στοιχείων του ποδοσφαίρου Σταύρο Πετρακόπουλο στον οποίο εκφράζω δημόσια τις προσωπικές μου ευχαριστίες και για τη βοήθεια που πρόσφερε στην επιβεβαίωση κάποιων στοιχείων προκειμένου να γίνει το αφιέρωμα που διαβάζετε (Ας αντιληφθούν οι μοντέρνοι… ότι το διαδίκτυο δεν τα έχει όλα…, ενώ έχει και πολλά λάθη).

Αυτός τα συγκέντρωσε (Η ΕΡΤ συνήθιζε τότε να σβήνει) ώστε να πραγματοποιηθεί η παραγωγή της πρώτης βιντεοκασέτας η οποία έγινε ανάρπαστη. Έτσι μπορούν και όσοι δεν τον πρόλαβαν εν ενεργεία ποδοσφαιριστή να δουν πως μιλούσε… στο τόπι.

Παρότι είχε πλαισιωθεί από σπουδαίους μέσους, δεν είχε για συμπαίκτες εξίσου σπουδαίους επιθετικούς.  Αυτός ήταν ο κύριος λόγος που από αρκετές εντυπωσιακές προσπάθειές του δεν προήλθαν γκολ. Ίσως να ήταν και η βασική αιτία που ο Ηρακλής δεν κατέκτησε πρωτάθλημα.

Πρωτεργάτης κατάργησης συμβολαίων-σκλαβιάς…

Μια άλλη σημαντική και καθοριστική προσφορά του Χατζηπαναγή είναι ότι βελτίωσε (στο εργασιακό σκέλος) τον Έλληνα επαγγελματία ποδοσφαιριστή. Μέχρι και τα τέλη της δεκαετίας του ’70 ίσχυε το καθεστώς της 12ετίας. Προέβη σε δικαστικό αγώνα με τον Ηρακλή για να πετύχει την κατάργησή της. Σε δική του απόφαση (1979) βασίστηκε ο ΠΣΑΠ κερδίζοντας τα συμβόλαια 5ετούς διάρκειας.

Τι δεν είναι πολύ γνωστό για τον Χατζηπαναγή

1) Η ύπαρξη συλλόγου «ΦΙΛΟΙ ΒΑΣΙΛΗ ΧΑΤΖΗΠΑΝΑΓΗ» στο Αίγιο Αχαϊας τη δεκαετία του ’80 (περιοχή: Ψηλά Αλώνια).
2) Φόρεσε τη φανέλα της ΑΕΚ το 1979 στον αποχαιρετιστήριο αγώνα του τεράστιου Μίμη Παπαϊωάννου.

3) Μεγεθυμένη κορνιζαρισμένη φωτογραφία του κοσμούσε και μακάρι να κοσμεί μαγαζί στην Αργεντινή (μέχρι την άλλη άκρη του Ατλαντικού έφτασε η χάρη του).
4) Τραυματιζόταν συχνά διότι τον έπαιζαν σκληρά οι αντίπαλοί του όπως είχε δηλώσει ο αείμνηστος Βασίλης Χατζηγιάννης (πρόεδρος ΕΠΟ 1975-1985).
5) Διαθέτει ΚΑΜΠ μέσω του οποίου μαθαίνει στα παιδιά τα «μυστικά» της μπάλας.
6) Επισκέπτεται το νεκροταφείο όπου ενταφιάστηκαν οι ποδοσφαιριστές της Παχτακόρ (πρώην συμπαίκτες του) οι οποίοι ήταν θύματα αεροπορικού δυστυχήματος που συνέβη το 1979.
7) Το 2011 προσπάθησε μαζί με άλλους βετεράνους του Ηρακλή για την αποτροπή του άδικου εξωαγωνιστικού υποβιβασμού που υπέστη ο «Γηραιός» (θύμα νομικού πλαισίου που ακυρώνει τα αποτελέσματα εντός αγωνιστικού χώρου).

ΚΛΕΙΝΟΝΤΑΣ, οφείλουμε να αναφέρουμε μια άλλη άποψη σύμφωνα με την οποία ο Χατζηπαναγής δεν πρέπει να θεωρείται ο κορυφαίος διότι δεν κατέκτησε πρωτάθλημα.

ΑΝΤΙΛΟΓΟΣ: Μόνο το ότι έφερε κόσμο (και μάλιστα άσχετο με το ποδόσφαιρο) στα γήπεδα και έκανε πρωταγωνιστή έναν άσημο (μέχρι το 1976) σύλλογο, εν αντιθέσει με άλλους που αγωνίστηκαν σε σωματεία καταδικασμένα… για πρωταθλητισμό, φτάνουν και περισσεύουν για να τον τοποθετήσουν στην κορυφή των Ελλήνων ποδοσφαιριστών. Εξαιρούμε τις ανεπανάληπτες ενέργειές του.

ΒΑΣΙΛΗ ΧΑΤΖΗΠΑΝΑΓΗ, σ’ ευχαριστούμε για τις υπέροχες ποδοσφαιρικές αναμνήσεις. Να σε ‘χει ο Θεός καλά και να κάνεις αυτό που αγαπάς.

Χρήστος Παπαθεοφάνους, Αθλητικός συντάκτης
(τακτικό μέλος ΕΣΗΕΑ και ΠΣΑΤ, βραβευμένος από τον ΠΣΑΤ το 2012)

54Shares