Η μέρα της μαρμότας για τις ελληνικές κυβερνήσεις της μεταπολίτευσης

Του Θεόδωρου Σεμερτζίδη

Είναι ευρέως γνωστό πως η ιστορία διδάσκει, και πως όποιος δεν διδάσκεται από αυτήν είναι καταδικασμένος να την ξανά ζήσει. Η πλούσια ελληνική ιστορία είναι γεμάτη από χρεοκοπίες, πολέμους, με αυτήν να επαναλαμβάνεται ξανά και ξανά ανά τους αιώνες, σαν την ημέρα της μαρμότας.

Τα τελευταία χρόνια έχουμε την τάση να καμαρώνουμε για τους αρχαίους προγόνους μας, για τα επιτεύγματα τους και την πολιτιστική και επιστημονική κληρονομιά που άφησαν στην ανθρωπότητα. Πέραν όμως των επιτευγμάτων μας ως έθνος, σε οικονομικό επίπεδο δεν έχουμε να επιδείξουμε απολύτως τίποτα από ιδρύσεως του ελληνικού κράτους. Εξάλλου δεν είναι τυχαίο ότι μπήκαμε, και συνεχίζουμε να βρισκόμαστε, σε μνημόνια εδώ κι επτά χρόνια, όταν άλλα κράτη χρειάστηκαν ένα μόνο μνημόνιο, καταφέρνοντας να βγουν ισχυρότερα από αυτό.

Για του λόγου το αληθές, αξίζει να δούμε μερικά μόνο, τα σημαντικότερα ίσως, στοιχεία της ελληνικής οικονομίας, για να διαπιστώσουμε πως όλες ανεξαιρέτως οι κυβερνήσεις της μεταπολίτευσης, δεν κατάφεραν να σημειώσουν κάτι το αξιόλογο όσο αφορά τα οικονομικά της χώρας. Προτιμήσαμε να προσδεθούμε στο ευρωπαϊκό άρμα, εκμεταλλευόμενοι τις επιδοτήσεις των εταίρων μας, αλλά και τον φθηνό δανεισμό που μας προσέφεραν, προκειμένου να δημιουργήσουμε μια κρατικοδίαιτη οικονομία, με ένα διογκωμένο δημόσιο τομέα, χάνοντας το τρένο της πραγματικής ανάπτυξης.

Ας πάμε όμως να δούμε τις επιδόσεις των κυβερνήσεων της μεταπολίτευσης, μέσα από την ανάπτυξη, την ανεργία, το έλλειμμα, και το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ.

Περίοδος 1974-1981

Η μεταπολίτευση ξεκινάει με τη χώρα να βγαίνει από μια επτάχρονη περίοδο δικτατορίας, με κυβέρνηση να αναλαμβάνει η Νέα Δημοκρατία, με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή. Τον πρώτο χρόνο διακυβέρνησης της, η ανεργία βρισκόταν κοντά στο 2% για να την παραδώσει το 1981 στο 4% περίπου. Το έλλειμμα, από το 4,7% μέσα σε επτά χρόνια διπλασιάστηκε στο 9,8%, με την ύφεση από το -6,44% να μειώνεται στο -1,56%, ενώ το δημόσιο χρέος από το 24,07% επί του ΑΕΠ αυξήθηκε στο 31,68%.

Περίοδος 1981-1989

Η εποχή της «αλλαγής», του «Τσοβόλα δώστα όλα», με το ΠΑΣΟΚ να ανέρχεται στην εξουσία με πρωθυπουργό τον Ανδρέα Παπανδρέου. Μεγάλη μερίδα του ελληνικού λαού, είδε τα πρώτα σοσιαλιστικά χρόνια να αυξάνεται το μεροκάματο του και το χρήμα να ρέει άφθονο. Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ παρέλαβε την ανεργία στο 4% περίπου, για να την παραδώσει το 1989 στην οικουμενική κυβέρνηση του Τζαννή Τζαννετάκη στο 6,5%. Κατά την οκταετή διακυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, το έλλειμμα από το -9,8% βρέθηκε στο -14,3%, ενώ η ύφεση από το -1,56% μετατράπηκε σε ανάπτυξη 3,8%. Όσο αφορά όμως το δημόσιο χρέος, και η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ δεν κατάφερε και πολλά πράγματα, καθώς από το 31,68% επί του ΑΕΠ (που το παρέλαβε) το έφθασε στο 66,32%, ουσιαστικά το υπερδιπλασίασε.

Περίοδος 1990-1993

Τις οικουμενικές κυβερνήσεις των Τζαννετάκη και Ζολώτα, διαδέχθηκε η Νέα Δημοκρατία με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη. Η εποχή των ειδικών δικαστηρίων, των πρώτων προσπαθειών για ιδιωτικοποιήσεις στη χώρα, καθώς και του Μάαστριχ που ουσιαστικά άνοιγε τον δρόμο για την είσοδο της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή οικογένεια. Η Νέα Δημοκρατία παρέλαβε την ανεργία στο 6,5% και μετά από τρία χρόνια την παρέδωσε στο 8,5% περίπου. Στο θέμα του ελλείμματος, ήταν η πρώτη κυβέρνηση της μεταπολίτευσης, η οποία κατάφερε και πέτυχε να το μειώσει από το -14,3% στο -11%, με την ανάπτυξη από το 0% το 1990 να διαδέχεται ύφεση -1,6% μέσα σε τρία χρόνια. Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, αποτελεί την πρώτη μεταπολιτευτικά κυβέρνηση κατά της οποίας το δημόσιο χρέος έφθασε πάνω από το 100%, καθώς το παρέλαβε στο 79,73% επί του ΑΕΠ και το παρέδωσε στο 102,83%.

Περίοδος 1993-2004

Περίοδος πολιτικών ανακατατάξεων, μετά το θάνατο του Ανδρέα Παπανδρέου, αλλά και της τελευταίας υποτίμησης της δραχμής κατά 14%, προκειμένου η χώρα να μπει στο κλαμπ των ισχυρών της Ευρώπης λίγα χρόνια μετά. Η εν λόγο περίοδος σημαδεύτηκε και από την πρωτοφανή άνοδο του ελληνικού χρηματιστηρίου, με τον γενικό δείκτη να σημειώνει ιστορικό ρεκόρ. Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ παραλαμβάνει την ανεργία στο 8,5% περίπου και την παραδίδει εννέα χρόνια αργότερα στο 10,5%. Το έλλειμμα ακολούθησε κατά την περίοδο διακυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ πτωτική πορεία, καθώς από το -11% έφθασε στο -6,9%, με την ύφεση από το -1,6% να εκτοξεύεται στην ανάπτυξη του 5,06%, κυρίως όμως λόγο της ανάληψης των Ολυμπιακών Αγώνων το 1996, και της διοργάνωσης αυτών το 2004. Στο θέμα του δημοσίου χρέους η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ ακολούθησε την πεπατημένη, καθώς όχι μόνο δεν έκανε προσπάθειες να το μειώσει, αλλά απεναντίας το αύξησε από το 102,83% επί του ΑΕΠ, στο 106,80% το 2004.

Περίοδος 2004-2009

Μετά τα εννέα χρόνια διακυβέρνησης της χώρας από το ΠΑΣΟΚ, ακολουθεί αυτή της Νέας Δημοκρατίας, με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή. Εποχή της αναδιοργάνωσης της χώρας, αλλά και των μεγάλων σκανδάλων, με την ανεργία από το 10,5% να μειώνεται πέντε χρόνια αργότερα στο 9,5%. Το έλλειμμα από το -6,9% που το παρέλαβε, έφθασε στο -15,2% το 2009 όταν παρέδωσε, με την κυβέρνηση να μην κάνει τίποτα προκειμένου να το μειώσει. Η ανάπτυξη από το 5,06% το 2004 (λόγο Ολυμπιακών Αγώνων), κατέληξε το 2009 σε ύφεση -4,3%, με το δημόσιο χρέος από το 106,80% να εκτοξεύεται στο 126,7% το 2009.

Περίοδος 2009-2011

Η περίοδος αυτή σηματοδοτεί ουσιαστικά την έναρξη ενός φαύλου κύκλου ύφεσης, υψηλής ανεργίας, αύξηση του δημοσίου χρέους, και υπαγωγή της Ελλάδας σε μνημόνια. Την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας διαδέχτηκε αυτή του ΠΑΣΟΚ με πρωθυπουργό τον Γεώργιο Παπανδρέου. Από το «λεφτά υπάρχουν» η χώρα βρέθηκε γρήγορα στην «αγκαλιά» του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και των Ευρωπαίων εταίρων της. Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ παρέλαβε την ανεργία στο 9,5% για να την παραδώσει δύο χρόνια αργότερα στην υπηρεσιακή κυβέρνηση του Παναγιώτη Πικραμμένου, στο 17,7%. Κατά τη διετία του ΠΑΣΟΚ το έλλειμμα από το 15,2% μειώθηκε στο 10,2%, με την ύφεση από το -4,3% να φθάνει το -9,13%, ενώ το δημόσιο χρέος από το 126,7% επί του ΑΕΠ, «σκαρφάλωσε» στο 172%.

Περίοδος 2012-2015

Η τριετία 2012-2015 σημαδεύτηκε από τις διπλές εκλογές (Μάιος-Ῑούνιος) του 2012, αλλά και από το εγκληματικό PSI και PSI+, κατά το οποίο ουσιαστικά δόθηκε η χαριστική βολή στα ασφαλιστικά ταμεία, και τους Έλληνες μικρό-ομολογιούχους. Και κατά την περίοδο αυτή ακολούθησε δεύτερο μνημόνιο, με την συγκυβέρνηση ΠΑΣΟΚ-Νέας Δημοκρατίας να παραλαμβάνει την ανεργία στο 24,2% και να την παραδίδει στο 26,7%. Το έλλειμμα από το -8,8% μειώθηκε (λόγο μνημονίου) στο -3,6%, με το δημόσιο χρέος (παρά το PSI) από το 159,6% αυξήθηκε μέσα σε μια τριετία στο 180,1% επί του ΑΕΠ, με την ύφεση από το -7,3% να μειώνεται στο -0,23%.

Περίοδος 2015 έως σήμερα

Περίοδος δύο εκλογικών αναμετρήσεων, κι ενός δημοψηφίσματος που οδήγησε σε capital controls, «σκισίματος» των μνημονίων και φλερτ με την επιστροφή στη δραχμή, με την υπηρεσιακή κυβέρνηση της Βασιλικής Θάνου να παραδίδει στο ΣΥΡΙΖΑ και τους ΑΝΕΛ. Η συγκυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ «προσγειώθηκε» γρήγορα στην πραγματικότητα υπογράφοντας ένα τρίτο μνημόνιο, αλλά και τέταρτο (μέτρα 2019-2021) για τη χώρα. Η ανεργία από το 26,7% που την ανέλαβε η κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ την έχει μειώσει στο 20,5% (στοιχεία Αυγούστου 2017). Το έλλειμμα από το -3,6% το εξάλειψε και δημιούργησε πλεόνασμα 0,5% (στοιχεία 2016), ενώ την ύφεση από το -0,23% την διεύρυνε στο -1,19% (στοιχεία 2016). Στο θέμα του χρέους, αυτό συνεχίζει να μένει σε υψηλά επίπεδα, στο 179% Δεκέμβριος 2016), χωρίς ούτε κι αυτή οι κυβέρνηση να καταφέρει κάποια ουσιαστική αλλαγή.

Όπως εύκολα μπορούμε να συμπεράνουμε από τα παραπάνω, ουσιαστικά καμία ελληνική κυβέρνηση τα τελευταία σαράντα χρόνια, δεν έχει καταφέρει κάτι αξιόλογο όσο αφορά τα δημόσια οικονομικά. Κι εάν κατά περιόδους υπήρξε ανάπτυξη, αυτή οφείλεται λόγο περιστασιακών γεγονότων, κι όχι βάση κάποιου μακροπρόθεσμου δημοσιονομικού σχεδίου. Η πλειοψηφία των ελληνικών κυβερνήσεων από το 1974 και μετά, διόγκωσαν τα ελλείμματα, και αύξησαν το δημόσιο χρέος, με αποτέλεσμα να εισέλθει η χώρα στη δίνη των προγραμμάτων στήριξης, της βαθειάς ύφεσης και της υψηλής ανεργίας.

Για πιο λόγο κι αυτή, αλλά και οι επόμενες κυβερνήσεις μπορούν να αποτελέσουν εξαίρεση τόσο για τα δημόσια οικονομικά, όσο και για την πορεία της χώρας; Φυσικά, και τα παραπάνω δεν αποτελούν μεροληψία υπέρ ή κατά κάποιας από τις προαναφερόμενες κυβερνήσεις. Η αναφορά γίνεται για να διαπιστώσουμε πως μετά από 43 χρόνια, δεν έχουμε συνειδητοποιήσει τα λάθη μας, παραμένοντας στην ίδια ρότα.

Πηγή στοιχείων: Ελληνική Στατιστική Αρχή, Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (IMF).

Τα παραπάνω εκφράζουν προσωπικές απόψεις και δεν αποτελούν προτροπή για αγορά, πώληση ή διακράτηση οποιασδήποτε κινητής αξίας.

 

19Shares
ΓΙΝΕΤΕ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΗΣ
Γίνε συνδρομητής τώρα, για να μαθαίνεις πρώτος τα τελευταία οικονομικά νέα και μη, στην Ελλάδα και τον υπόλοιπο κόσμο.
*Τα στοιχεία σας, χρησιμοποιούνται μόνο για την εγγραφή σας στο ιστολόγιο new-economy.gr.
Don't miss out. Subscribe today.
×
×
WordPress Popup

Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο